1. Vệ sinh bộ lọc bằng béc phun cần đáp ứng được những yêu cầu nào?
Mục tiêu đầu tiên của béc phun vệ sinh bộ lọc là loại bỏ được lớp chất bẩn bám trên bề mặt mà không làm ảnh hưởng đến kết cấu của bộ lọc.
Trong thực tế, chất bẩn có thể là bụi mịn, bùn, dầu, xơ sợi, cặn khoáng hoặc hỗn hợp nhiều loại tạp chất. Đặc tính cặn càng khác nhau thì yêu cầu đối với béc phun vệ sinh càng khác nhau. Cặn mềm và dễ trôi có thể chỉ cần tia phun có độ phủ tốt, trong khi cặn bám chắc cần lực va đập cao hơn.
Yêu cầu tiếp theo là độ phủ.
Một hệ thống béc phun vệ sinh bộ lọc không nên chỉ làm sạch tốt tại tâm tia. Toàn bộ diện tích cần vệ sinh phải nhận được lượng nước và lực tác động tương đối đồng đều. Nếu tồn tại những vùng nằm giữa hai tia phun, cặn có thể tiếp tục tích tụ và tạo thành điểm nghẽn cục bộ.
Với bộ lọc dạng tấm, lưới hoặc băng lọc có chiều rộng lớn, béc phun rửa dạng tia phẳng thường được sử dụng để tạo dải phun rộng. Nhiều béc có thể bố trí trên cùng một ống góp để tạo thành vùng rửa liên tục.
Ngoài ra, béc phun vệ sinh bộ lọc phải sử dụng lượng nước hợp lý. Tăng lưu lượng quá mức có thể giúp bề mặt trông sạch hơn trong ngắn hạn nhưng đồng thời làm tăng tải bơm, tăng lượng nước thải và chi phí vận hành.
Bài toán đúng không phải là sử dụng càng nhiều nước càng tốt, mà là đưa đủ lượng nước đến đúng vị trí với lực tác động phù hợp.
2. Tìm hiểu 4 yếu tố quyết định hiệu quả của béc phun vệ sinh bộ lọc
2.1. Tia phun và góc phun
Dạng tia là yếu tố đầu tiên cần xem xét khi lựa chọn béc phun vệ sinh bộ lọc.
Tia phun quyết định diện tích mà dòng nước tác động cũng như cách năng lượng được phân bố trên bề mặt bộ lọc.
Trong ứng dụng vệ sinh bề mặt rộng, béc phun vệ sinh bộ lọc dạng tia phẳng thường có lợi thế vì tạo ra dải phun theo một chiều. Khi nhiều béc được bố trí cạnh nhau, các dải phun có thể ghép lại để bao phủ toàn bộ chiều rộng của bộ lọc.
Ngược lại, tia đặc tập trung dòng nước vào một vùng nhỏ hơn. Kiểu tia này tạo lực tác động cục bộ cao và phù hợp với những vị trí có cặn bám chắc hoặc cần rửa điểm.
Tuy nhiên, sử dụng tia đặc cho toàn bộ một bộ lọc lớn có thể làm tăng số lượng béc cần thiết.
Góc phun cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả của béc phun vệ sinh bộ lọc.
Ví dụ, một béc có góc phun rộng sẽ tạo vùng phủ lớn hơn tại cùng một khoảng cách. Điều này có thể giúp giảm số lượng béc, nhưng năng lượng dòng nước đồng thời được phân bố trên diện tích lớn hơn.
Trong khi đó, góc phun hẹp tạo vùng phủ nhỏ nhưng thường giúp duy trì lực va đập tốt hơn.
Do đó không nên mặc định rằng béc phun vệ sinh có góc càng rộng càng tốt. Góc phun cần được lựa chọn dựa trên chiều rộng bộ lọc, khoảng cách lắp đặt và lực rửa cần thiết.
Khi sử dụng nhiều béc phun vệ sinh bộ lọc, vùng mép của các tia thường cần có độ chồng nhất định. Nếu không có vùng chồng tia, khoảng trống giữa hai béc có thể trở thành vùng vệ sinh yếu.
2.2. Lưu lượng và áp suất làm việc
Áp suất và lưu lượng là hai thông số thường được quan tâm nhất khi lựa chọn béc phun vệ sinh bộ lọc, nhưng cũng là hai thông số dễ bị hiểu sai.
Áp suất ảnh hưởng đến vận tốc dòng nước ra khỏi béc và từ đó ảnh hưởng đến lực va đập lên bề mặt.
Lưu lượng thể hiện lượng nước đi qua béc phun vệ sinh bộ lọc trong một khoảng thời gian xác định.
Hai thông số này có quan hệ với nhau nhưng không thể đánh giá riêng biệt.
Một hệ thống có áp suất cao nhưng lưu lượng không phù hợp vẫn có thể không đáp ứng được độ phủ cần thiết. Ngược lại, tăng lưu lượng rất lớn nhưng áp suất thấp có thể khiến tia nước trải rộng nhưng lực làm sạch yếu.
Điều quan trọng là phải kiểm tra áp suất thực tế tại vị trí béc phun rửa, không chỉ nhìn vào áp suất định mức của bơm.
Từ bơm đến dàn béc phun vệ sinh bộ lọc, áp suất có thể giảm do chiều dài đường ống, đường kính ống, van, co nối, chênh cao và số lượng béc hoạt động đồng thời.
Ví dụ, nếu hệ thống được thiết kế với 10 béc nhưng sau đó tăng thành 20 béc mà không đánh giá lại lưu lượng bơm, áp suất tại mỗi béc có thể giảm đáng kể.
Kết quả là góc phun, lưu lượng và khả năng làm sạch thực tế đều có thể khác so với thiết kế ban đầu.
Một vấn đề khác là không nên liên tục tăng áp để cải thiện hiệu quả của béc phun vệ sinh bộ lọc. Áp suất quá cao có thể làm tăng nước bắn, tăng tải bơm và thậm chí gây ảnh hưởng đến vật liệu lọc mỏng hoặc dễ biến dạng.
2.3. Khoảng cách từ béc đến bề mặt bộ lọc
Khoảng cách giữa béc phun vệ sinh bộ lọc và bề mặt cần rửa ảnh hưởng đồng thời đến chiều rộng tia và lực tác động.
Khi đặt béc gần bề mặt, tia nước chưa kịp mở rộng hoàn toàn nên vùng phủ tương đối hẹp. Lực tập trung có thể cao nhưng sẽ khó phủ hết bề mặt nếu khoảng cách giữa các béc quá lớn.
Ngược lại, khi đưa béc phun vệ sinh bộ lọc ra xa hơn, chiều rộng vùng phun tăng lên. Tuy nhiên, dòng nước cũng có nhiều không gian để phân tán và lực va đập tại bề mặt có thể giảm.
Vì vậy, không tồn tại một khoảng cách tiêu chuẩn phù hợp cho mọi hệ thống.
Khoảng cách lắp béc phun rửa cần được tính cùng với góc phun.
Ví dụ, hai loại béc có cùng lưu lượng nhưng khác góc phun sẽ tạo chiều rộng vùng tác động khác nhau tại cùng một khoảng cách.
Nếu bộ lọc chuyển động liên tục, chẳng hạn băng lọc, tốc độ di chuyển cũng cần được xem xét.
Một điểm trên bề mặt đi qua vùng tác động của béc phun vệ sinh bộ lọc càng nhanh thì thời gian tiếp xúc với tia nước càng ngắn. Khi đó, việc chỉ tăng khoảng cách để mở rộng vùng phun chưa chắc mang lại hiệu quả làm sạch tốt hơn.
2.4. Vị trí và mật độ bố trí béc phun
Yếu tố thứ tư quyết định hiệu quả của béc phun vệ sinh bộ lọc là cách bố trí trên dàn phun.
Ngay cả khi đã lựa chọn đúng model, sai vị trí lắp đặt vẫn có thể khiến hiệu quả tổng thể giảm rõ rệt.
Nếu khoảng cách giữa các béc phun vệ sinh bộ lọc quá lớn, giữa hai tia có thể xuất hiện vùng chết. Đây là những vị trí lượng nước và lực va đập không đủ để cuốn cặn khỏi bề mặt.
Ngược lại, đặt béc quá gần nhau tạo vùng chồng tia quá lớn. Một số khu vực nhận lượng nước nhiều hơn mức cần thiết trong khi những vùng khác chưa chắc được cải thiện.
Bởi vậy, mật độ bố trí béc phun vệ sinh phải dựa trên chiều rộng tia thực tế tại bề mặt chứ không chỉ dựa vào khoảng cách cơ khí giữa hai béc.
Ngoài khoảng cách, hướng lắp cũng rất quan trọng.
Khi các tia phun phẳng đặt sát nhau, hai mép tia có thể va vào nhau trước khi tới bộ lọc. Điều này làm biến dạng phân bố tia và khiến vùng rửa không còn đồng đều.
Trong nhiều dàn béc phun vệ sinh bộ lọc, các béc được xoay lệch một góc nhỏ so với trục chung để giảm hiện tượng giao thoa giữa các tia.
Đối với bộ lọc có nếp gấp, lỗ sâu hoặc cấu trúc phức tạp, chỉ phun từ một phía có thể không đủ. Khi đó, cần xem xét bố trí béc phun vệ sinh bộ lọc từ nhiều hướng để dòng nước tiếp cận được các vùng khuất.
Trong trường hợp này, tăng số lượng béc đúng vị trí thường hiệu quả hơn việc chỉ sử dụng một vài béc có lưu lượng rất lớn.
3. Tối ưu hệ thống béc phun vệ sinh bộ lọc cùng Yamaguchi
Một hệ thống béc phun vệ sinh bộ lọc hiệu quả nên được lựa chọn dựa trên điều kiện vận hành thực tế thay vì chỉ chọn theo kích thước ren hoặc áp suất bơm đang có.
Trước khi lựa chọn, doanh nghiệp nên xác định rõ kích thước bộ lọc, vật liệu lọc, loại cặn, chiều rộng vùng cần rửa, áp suất cấp, lưu lượng nước, khoảng cách lắp đặt và số lượng béc hoạt động đồng thời.
Yamaguchi cung cấp các giải pháp béc phun vệ sinh bộ lọc và béc phun công nghiệp IKEUCHI cho nhiều ứng dụng làm sạch trong nhà máy.
Với từng hệ thống, việc lựa chọn béc phun rửa cần xem xét đồng thời dạng tia, góc phun, lưu lượng, áp suất và bố trí trên ống góp. Điều này đặc biệt cần thiết với những hệ thống đang gặp tình trạng rửa không đều, tiêu thụ nhiều nước hoặc phải vệ sinh bộ lọc nhiều lần.
Thay vì chỉ tăng áp suất hoặc tăng số lượng béc phun vệ sinh bộ lọc, doanh nghiệp nên đánh giá lại toàn bộ vùng phun.
Trong nhiều trường hợp, chỉ cần điều chỉnh khoảng cách, góc lắp hoặc vị trí chồng tia đã có thể cải thiện đáng kể hiệu quả vệ sinh.
Một hệ thống béc phun vệ sinh bộ lọc được thiết kế đúng sẽ giúp dòng nước tiếp cận đúng vùng cần làm sạch, duy trì lực rửa cần thiết và hạn chế lượng nước sử dụng không cần thiết.
Bốn yếu tố cần được xem xét đồng thời là tia phun và góc phun, lưu lượng và áp suất, khoảng cách đến bộ lọc và mật độ bố trí béc.
Khi bốn yếu tố này được tối ưu, béc phun vệ sinh bộ lọc không chỉ giúp làm sạch tốt hơn mà còn góp phần ổn định khả năng lọc, giảm thời gian vệ sinh và kiểm soát tốt hơn chi phí vận hành của hệ thống.
